Denk je dat je
niet kunt tekenen?
Probeer gratis tekenen met het rechterbrein: ontdek met twee oefeningen hoe anders kijken je helpt bij het tekenen. Je begint met de vaasoefening. Daarna teken je een afbeelding ondersteboven na.
Probeer het maar uit. Je hoeft vooraf niets te kunnen.
Geen ervaring nodig. Alleen papier, een potlood en wat tijd.
Je kunt direct beginnen, zonder inschrijving.
Deze oefeningen zijn gekozen door Marianne Snoek, kunstenaar, tekencoach en auteur van Tekenen (met het rechterbrein) kun je leren.


Je gaat deze afbeelding omgekeerd natekenen.
De tekenmaterialen
01 · Tekenpapier
Een eenvoudig tekenblok of printerpapier.
02 · Een potlood
Elk potlood is goed.
03 · Een gum
Om lijnen die niet goed zijn gegaan weg te halen.
04 · Ongeveer een uur
Voor de twee oefeningen samen. Neem gerust wat langer de tijd.
De vaasoefening
Wat je gaat doen

Wat zie je?
Wat zie jij het eerst: de gezichten of de vaas?

Rechtshandig
Rechtshandig? Begin links. Bedenk zelf een gezicht van opzij; teken dit voorbeeld niet na.

Linkshandig
Linkshandig? Begin rechts. Bedenk zelf een gezicht van opzij; teken dit voorbeeld niet na.
Stap voor stap:
Teken zelf een gezicht van opzij (en profiel).
Ben je rechtshandig? Begin links op je papier. Ben je linkshandig? Begin rechts. Bedenk zelf een profiel in plaats van het voorbeeld na te tekenen.
Trek boven en onder een horizontale lijn.
Benoem de onderdelen van je profiel.
Ga met je potlood over de lijnen en zeg ondertussen zachtjes wat je ziet: voorhoofd, neusbrug, punt van de neus, onderkant van de neus, enzovoort.
Gebruik zoveel mogelijk taal. In deze stap richt je je aandacht bewust op het benoemen.
Doe dit in totaal drie keer.
Laat de woorden nu los.
Je hebt de onderdelen steeds benoemd. Nu ga je kijken wat er gebeurt als je zonder die woorden tekent.
Teken aan de andere kant het profiel in spiegelbeeld.
Je hoeft hierbij geen taal te gebruiken.
Merk op waar je vastloopt.
Misschien weet je opeens niet meer welke kant je met je potlood op moet. In de methode noemen we dit het conflict tussen benoemen en ruimtelijk waarnemen.
Observeer jezelf.
Wat doe je om weer verder te kunnen?
Maak het spiegelbeeldige profiel af.

Trek de lijnen

Benoem wat je ziet
Volg je profiel met je potlood en benoem de onderdelen. Hoe meer taal je gebruikt, des te beter is het. Doe dit in totaal drie keer.

Liep je vast? Hoe loste je dit op?
Misschien lukte het ineens wél toen je naar de vaasvorm keek.
Het tweede profiel in één keer spiegelbeeldig tekenen lukt maar weinig mensen. Bijna iedereen stokt ergens. Doordat je de onderdelen van het eerste profiel drie keer hebt benoemd, ben je nog sterk met taal bezig.
Kijk je naar de ruimte tussen de profielen, dan hoef je geen ‘neus’ of ‘mond’ te tekenen. Je volgt de vorm van de vaas. Daardoor kun je vaak makkelijker verder.
Zo ontdek je zelf hoe je van benoemen kunt overschakelen naar ruimtelijk waarnemen: de manier van kijken die we in het boek de zienswijze van het rechterbrein noemen.
Door naar de ruimte tussen de gezichten te kijken, wordt het gemakkelijker om de lijnen te volgen.
De eerste oefening is afgerond. Nu ga je deze manier van kijken verder uitproberen.
De omgekeerde tekening
Zet je voorbeeld op z’n kop.
En verras jezelf.
Je gaat de omgekeerde Picasso-tekening lijn voor lijn natekenen. Houd het voorbeeld ondersteboven tot je helemaal klaar bent.

Lijntje voor lijntje.
01
Leg het voorbeeld ondersteboven voor of naast je neer.
Bekijk het als een verzameling lijnen en vormen. De afbeelding blijft ondersteboven liggen totdat je de hele tekening af hebt.
02
Volg de lijnen zoals je ze ziet.
Werk van boven naar beneden en teken iedere lijn na zoals je die ziet. Probeer het onderwerp niet te benoemen. Zodra je iets herkent, kun je gemakkelijk terugvallen op hoe je dénkt dat het eruitziet. Blijf daarom bij de losse lijnen en vormen.
03
Het hoeft niet perfect.
Dit is een oefening in waarnemen en het resultaat hoeft echt niet perfect te zijn. Wil je graag goed inschatten hoe lang een lijn is ten opzichte van een andere lijn? Gebruik dan je potlood om dit te meten.
Draai de afbeelding niet om
04
De handen.
Een hand herken je vaak meteen, ook ondersteboven. Dan ga je gemakkelijk tekenen hoe een hand volgens jou hoort te zijn. Leg eventueel wat snippers papier op de handen, zodat je de losse lijnen weer beter kunt volgen.
05
Het hoofd.
Doe hetzelfde bij het hoofd: volg de lijnen en vormen. Bedek het eventueel gedeeltelijk als je merkt dat het herkennen je in de weg zit.
06
Zet ook het laatste streepje.
Maak de tekening af voordat je het resultaat bekijkt. Laat het beoordelen nog even wachten en blijf bij de lijnen die je ziet.
ALS JE KLAAR BENT
Klaar? Draai je tekening om.
Wat is je beter gelukt dan je vooraf had gedacht?
Neem even de tijd om te kijken. Welke lijnen, vormen of verhoudingen heb je goed getroffen? En waar wil je nog mee oefenen?
Je tekening hoeft niet perfect te zijn. Je hebt geoefend met anders kijken, ook als je vooraf dacht dat je nog geen streep op papier kon zetten.
Klik op de illustratie om die te vergroten.
Waarom ondersteboven tekenen helpt
Als je iets herkent, teken je gemakkelijk wat je dénkt te weten: een symbool voor een hand, een oog of een gezicht. Denk maar aan je kindertekeningen.
Ondersteboven is het onderwerp minder herkenbaar. Daardoor kun je je aandacht makkelijker verleggen naar de lijnen, vormen en verhoudingen die je werkelijk ziet. In deze methode noemen we dat kijken met het rechterbrein.
Je hoeft dus niet eerst te weten hoe je iets moet tekenen. Je leert nauwkeuriger waarnemen.
Nog een keer proberen met een andere tekening?
Ontvang het extra tekenvoorbeeld per e-mail en oefen verder met anders kijken.

Met een extra leuk cadeautje.
Spoiler: voor (groot)ouders…
Je ontvangt ook vervolgmails van Marianne over leren tekenen. Afmelden kan via iedere e-mail.
VERDER MET ANDERS KIJKEN
Je hebt een begin gemaakt. Hoe wil je verder?
Je hebt nu geoefend met anders kijken. Wil je daarmee verder? In mijn boek neem ik je stap voor stap mee.
Met Tekenen (met het rechterbrein) kun je leren oefen je verder met lijnen, ruimten, verhoudingen en licht en donker.
Sophia Academie · Marianne Snoek

Sophia Academie voor Creatieve Ontwikkeling
www.leertekenen.nl · info@leertekenen.nl
KvK 32146051 · btw NL001323038B63
